ادبیات کودکان ایران پارسال

[ad_1]

سید علی کاشفی خوانساری سال گذشته در مقاله ای به مناسبت روز جهانی کتاب کودک از وضعیت ادبیات کودک و نوجوان ایران نوشت.

این نویسنده و منتقد ادبیات کودک به مناسبت روز جهانی کتاب کودک در قسمت اول یادداشت خود به ایسنا نوشت: 2 آوریل (13 آوریل) به عنوان روز جهانی کتاب کودک نامگذاری شده است و هر ساله به همین مناسبت برنامه های متعددی در کشورهای مختلف برگزار می شود. به همین مناسبت در این یادداشت مروری خواهیم داشت بر مهمترین تحولات ادبیات کودک و نوجوان ایران در یک سال گذشته.

تحولات دولتی

کتاب کودک ایران در سال 1400 شاهد دو اتفاق تأثیرگذار بود: تغییر مدیر مرکز و انتصاب اعضای هیئت نظارت. در روزهای پایانی دولت قبل پس از چند ماه بلاتکلیفی، مدیرعامل جدید انجمن منصوب شد. اگرچه مشکلات و نارسایی‌های انجمن ریشه‌دار، قدیمی و زیرساختی است، اما در مجموع افراد کمی مدیریت گروه مدیریت قبلی انجمن را موفق یافته‌اند. در عصر جدید، اگرچه نشانه‌های امیدواری به چشم می‌خورد، اما هنوز شاهد تغییرات و پیشرفت‌های چشمگیری نبوده‌ایم و ضعف‌های مهم کانون از جمله نبود کتابخانه‌های جدید از دیگر ناشران و مجلات کودک، جشنواره‌ها و نمایشگاه‌های کتاب کودک و نوجوان و… مطبوعات، همکاری با انجمن ها و مؤسسات مدنی توجه جدی به تحقیقات و مطالعات اساسی، کاهش مالکیت و تعامل با جامعه ناشر است.

در ماه مارس، اعضای جدید هیئت بررسی کتاب کودک تصمیمات خود را از رئیس جمهور دریافت کردند. بر اساس قانون، این شورا وظیفه تدوین خط مشی، هدایت، حمایت و نظارت بر کتاب کودک در سطح کشور را بر عهده دارد. با وجود اختلافات فراوان سیاسی بین دولت های مختلف، اکثر این دولت ها در کنار هم در بی توجهی به این قانون و عدم تشکیل این نهاد عمل کرده اند. در دولت گذشته اگرچه در سال 1392 عده ای به عنوان اعضای این شورا منصوب شدند، اما در دوره هشت ساله عملا هیچ خروجی و نتیجه ای از این شورا مشاهده نشد. ترکیب اعضای جدید این شورا کاملاً شناخته شده و مرتبط با کتاب کودک است، اما در حوزه ای که اکثریت فعالان آن را زنان تشکیل می دهند عجیب است زیرا هیچ زنی برای عضویت در این گروه انتخاب نشد.

انجمن ها

مهم ترین تازگی ادبیات کودک در این زمینه تشکیل انجمن نویسندگان کودک و نوجوان بود. درباره مقدمات تشکیل این انجمن انتقادات زیادی وجود داشت و مؤسسان آن بدون مشارکت مؤلفان انتخاب شدند. مجمع عمومی انجمن با حضور تعداد کمی از نویسندگان حرفه ای کتاب کودک تشکیل شد و رهبری منتخب عملاً همان انجمن فرهنگی نویسندگان و کودکان بود; انجمنی که دامنه و عملکرد آن مورد انتقاد قرار گرفته است. به غیر از انتخابات هیئت مدیره، فعالیت دیگری از این انجمن در سال 1400 گزارش نشد.

انجمن های کتاب کودک بزرگتر امسال را می توان با توجه به تحولات ناشی از تاج گذاری و قرنطینه به دو دسته مجزا تقسیم کرد. نهادی مانند شورای کتاب کودک به خوبی با این تغییر سازگار شد و فعالیت های گسترده ای داشت. انجمن نویسندگان کودک و نوجوان تقریبا تعطیل شد و فقط چند برنامه و تبلیغات مجازی داشت. انجمن ناشران کودک جلسات مجازی متعددی برگزار کرد اما نشانی از همایش ها و همچنین جشنواره اصلی کتاب دیده نشد.

ناشران

وضعیت دو ساله ناشی از کرونا تغییرات جدی در جایگاه ناشران کتاب کودک ایجاد کرده است. برخی از ناشران بزرگ، به ویژه ناشران دولتی، با کاهش و تعطیلی ناشران کودک، کاهش چشمگیری در تعداد ناشران کودک داشته اند که اصلاح آن چندین سال طول می کشد. از سوی دیگر، برخی ناشران با تبدیل این تهدید به فرصت و تطبیق با شرایط جدید، فعالیت های خود را گسترش داده و به روز کردند و شاهد تحول سریع خود در بازار کتاب کودک و نوجوان بودند. در مجموع این دو رویکرد باعث کاهش یا افزایش چشمگیر تولید و فروش کتاب کودک در این دو سال نشد.

اتفاق مهم در این زمینه افزایش چشمگیر مشارکت وبلاگ نویسان کتاب در اقتصاد نشر کتاب کودک بوده است. بسیاری از ناشران و کتابفروشان به خوبی از این توانایی استفاده کرده اند. یکی از اتفاقات مثبت در این زمینه ایجاد دوره های آموزشی برای وبلاگ نویسان کتاب کودک و تشکیل باشگاه وبلاگ نویسان بود.

بین المللی

پس از توقف تقریباً کامل رویدادهای بین المللی در سال قبل، در سال 1400 در برنامه های مرتبط با کتاب کودک در عرصه بین المللی حضور یافتیم و برخی از نمایشگاه های بین المللی کتاب به صورت مجازی یا حتی حضوری برگزار شد. چندین مؤسسه انتشاراتی ایرانی در برخی نمایشگاه ها به ویژه نمایشگاه های منطقه شرکت کردند.

چندین برنامه مجازی با حضور سخنرانان خارجی توسط موسسات کتاب کودک در ایران و همچنین نمایشگاه کتاب مجازی تهران برگزار شد. نمایش های لیست لاک پشت پرنده نیز با پیام هایی از علاقه مندان خارجی همراه بود که خوب است.

مهم ترین اتفاق در این زمینه انتخاب انتشارات فاطمی (کتاب های طوطی) به عنوان ناشر برگزیده نمایشگاه بین المللی بولونیا بود. این خبر بزرگ و مهم با استقبال رسانه ها مواجه نشد و در آن زمان هیچ جلسه و برنامه ای برای تحلیل نحوه انجام آن برگزار نشد.

اتفاق قابل توجه دیگر، استقبال از آثار به زبان فارسی در مسابقه جهانی قصه گویی بود که برای اولین بار به صورت مجازی برگزار شد. در این مسابقه یکی از داوران فینال و چند قصه گوی برگزیده و ممتاز ایرانی حضور داشتند.

مرده

در سال 1400 شمسی چند نویسنده و چند تن از فعالان ادبیات کودک و نوجوان ما را پر کردند. برجسته ترین این افراد محمد سرور رجایی و رودابه کمالی بودند.

رودابه کمالی نویسنده و مروج کتاب کودک بود که کار خود را از نوجوانی در مجله سروش نوجوان آغاز کرد و چندین کتاب کودک منتشر کرد. او از مروج فعال کتاب های کودک بود و با موسساتی مانند پرنده لاک پشت همکاری می کرد و در زمینه نشر نیز فعالیت داشت.

محمد سرور رجایی شاعر و نویسنده افغانستانی ساکن ایران بود که علاوه بر نوشتن برای مجلات کودک، در سازماندهی و برپایی رویدادهای ادبیات کودک و نوجوان نقش بسزایی داشت.

از دیگر چهره های این حوزه می توان به سید محمد کامرانی، موسس مجلات سلام بچه ها و پوپک، احمد خواجه نصیر طوسی، نویسنده و سردبیر، آتش جعفرنژاد، مرضیه صادق، منیره مهریزی مقدم، حسین زاهدی نامقی، آزاد پروین زاهدی، اشاره کرد. ، علی صفوی خملو، الله، مهلقا ملاح، گوهرنازبانو پشتونی، مهین علوی، محبوبه نورصالحی، نعیمه زایرچی، سیده مهوش خاتمی و جعفر خوارزمی، سردبیر پاکستانی مجله ایرانی زمزم.

برخی از چهره های معروف گذشته در سال 1400 در کنار فعالیت اصلی خود در زمینه های دیگر، آثار ارزنده ای نیز در زمینه کتاب کودک از خود به جای گذاشتند که از جمله آنها می توان به استاد محمدرضا حکیمی، فرشته طائرپور، سعید تشکری، ایرج پزشکزاد و «جهانگیر» اشاره کرد. خسروشاهی اشاره کرد.

انتهای پیام

[ad_2]
Source link

درباره ی admin_asooweb

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.